Business Model Canvas, czyli biznesplan na jednej kartce

W ostatnim z moich wpisów przedstawiłem różnicę pomiędzy dwoma etapami w jakich znajdują się firmy – fazą poszukiwania oraz realizacji. Niestety ten pierwszy jest bardzo często pomijany przez młodych przedsiębiorców. Rozpoczynając działalność, piszą biznesplany analizując dostępne dane i szacując prognozy finansowe na najbliższe lata. Takie działanie bardzo dobrze się sprawdza w firmach o ugruntowanej pozycji na rynku. Natomiast jest nieskuteczne w początkujących biznesach i w dłuższej perspektywie czasu owocuje porażką. Dlaczego? Ponieważ młode firmy często chcąc naśladować duże firmy, zapominają i kilku kluczowych kwestiach. Przede wszystkim  działają w warunkach wysokiej niepewności, nie znają swoich klientów i ich zachowań, nie wiedzą czy na wartość, którą tworzą będzie w ogóle jakiekolwiek zapotrzebowanie.

(L)

Źródło: http://blog.strategyzer.com/posts/2014/8/5/its-time-to-fail

Dlatego też pisanie biznesplanu na początku działalności  i wypełnianie go założeniami, które najprawdopodobniej nigdy się nie sprawdzą nie ma najmniejszego sensu. Jednak działanie bez jakiegokolwiek planu byłoby równie nierozważne. Zamiast biznesplanu proponuję stosowanie szablonu modelu biznesowego, opracowanego przez Alexandra Osterwaldera oraz systemu kamieni milowych. Wspomniane narzędzia pomogą ci w łatwy i szybki sposób zidentyfikować najważniejsze obszary twojej działalności i wyznaczyć plan działania na najbliższe tygodnie.

Czym jest model biznesowy?

„Model biznesowy opisuje przesłanki stojące za sposobem w jaki organizacja tworzy wartość oraz zapewnia i czerpie zyski z tej wytworzonej wartości” – Business Model Generation, A. Osterwalder

Mówiąc wprost jest te mechanizm składający się na generowanie wartości w w postaci produktów lub usług i dostarczanie ich klientom. Prawdę mówiąc każda firma, mała czy duża, początkująca czy z dużym stażem,  posiada model biznesowy. Posiadają go również organizacje non-profit, rządowe itd. Pomimo, że posiadają go wszystkie organizacje, to nie każda potrafi wydobyć z niego odpowiedni potencjał. Często pomijane lub niedostrzegane są kluczowe elementy. Dlatego też, warto skorzystać z Business Model Canvas, który pomoże ci zidentyfikować najważniejsze aspekty Twojej działalności.

Business Model Canvas

Został opracowany przez Alexandra Osterwaldera, na podstawie praktycznych doświadczeń Przedsiębiorców z całego świata. Stosowany jest w najprężniej działających firmach na świecie, ale przede wszystkim w młodych firmach, które wkraczają w fazę poszukiwania skalowalnego, rentownego i powtarzalnego modelu biznesowego. Pozwala szybko nakreślić nasze założenia dotyczące najważniejszych aspektów modelów, a później je weryfikować.

(L)

Business Model Canvas opracowany przez A. Osterwaldera

Szablon modelu biznesowego składa się z  9 elementów:

• **Propozycji wartości – **zastanów się jaki problem rozwiązuje lub jaką potrzebę klientów zaspokaja Twój produkt lub usługa. Nie chodzi tu o to, abyś wypisał cechy swojego produktu, a ustalił, jaką wartość będzie miał dla klienta.

• **Segmentów klientów – **pomyśl do jakiej grupy chcesz dotrzeć ze swoim produktem, czyje problemy lub potrzeby będziesz zaspokajał. Wyobraź i spisz sobie profil swojego klienta idealnego, a także poszczególnych segmentów klientów. Każdemu segmentowi postaraj się przypisać cechy charakterystyczne.

• **Relacji z klientami  – ** określ w jaki sposób pozyskujesz nowych klientów, jakie działania podejmujesz, aby powracali i korzystali z Twoich usług w dłuższej perspektywie czasu. Pomyśl z jakich narzędzi będziesz korzystać, aby przyciągnąć klientów do swojego lejka sprzedażowego. Może zastosujesz do tego kanały social mediowe, a może SEM.

• **Kanałów dystrybucji ** – zdefiniuj w jaki sposób będziesz dystrybuował swój produkt.

• **Strumieni przychodów – **zastanów się za co i w jakim modelu będą płacić Twoi klienci. Pomyśl ile zażądasz za swój produkt i jaka ilość klientów pozwoli ci na osiągnięcie progu rentowności.

• **Kluczowych działań  **– określ jakie kluczowe działania musisz podjąć, aby Twój model biznesowy sprawnie funkcjonował.

• **Kluczowych zasobów – **zidentyfikuj zasoby, niezbędne do sprawnego funkcjonowania Twojego modelu biznesowego.

• **Kluczowych partnerów – **określ kto jest twoim kluczowym partnerem lub dostawcą dzięki któremu możesz tworzyć wartość.

• **Struktury kosztów – **oszacuj koszty stałe i zmienne Twojego modelu biznesowego. Określ, które aspekty działalności są dla Ciebie najbardziej kosztowne.

(L)

Business Model Canvas – elementy

Jeśli tworzysz swój pierwszy model biznesowy, należy pamiętać o odpowiedniej kolejności określania każdego z elementów. Rozpoczynamy od* „propozycji wartości”*, a kończymy na *„strukturze kosztów”*. Pozwoli Ci to w łatwiejszy sposób określać kolejne elementy. Z pewnością przydatny będzie poniższy rysunek.

(L)

Business Model Canvas – kolejność określania elementów

Określenie tych elementów pozwoli Ci spojrzeć na Twój biznes z zupełnie innej perspektywy. Jest to bardzo dobre narzędzie do planowania i budowania nowych rozwiązań jak i usprawniania tych, które już stosujesz w swojej firmie. Model pozwala również zidentyfikować obszary innowacji. Zachęcam wszystkich do zapoznania się oraz stworzenia własnego modelu biznesowego.

Oczywiście należy przyjąć, że pierwszy model biznesowy to tylko hipotetyczne przypuszczenia nt. tego jak nasz biznes będzie wyglądał. Natomiast w fazie poszukiwania, kluczowym jest interakcja i wyjście do jak największej ilości klientów, aby przekonać się jak bardzo nasze założenia odbiegają od rzeczywistości. Cel jest tylko jeden, osiągnąć rentowny, powtarzalny i skalowalny model biznesowy, aby móc go dalej optymalizować. Aby go osiągnąć musisz na bieżąco aktualizować model biznesowy o fakty, których dowiesz się od swoich klientów.

Powodzenia z tworzeniem własnego modelu biznesowego. W kolejnych wpisach, szczegółowo omówię każdy z elementów modelu biznesowego oraz przedstawi najczęściej stosowane modele biznesowe.